เลขประจำตัวประชาชน 13 หลัก ให้อะไรแก่ประชาชน
นักเรียนคงเกิดความสงสัยว่า เลขประจำตัวประชาชน 13 หลัก ที่สำนักทะเบียนกำหนดขึ้นมานั้นหมายถึงอะไร และสามารถนำไปใช้ประโยชน์อะไรได้บ้าง จุดเริ่มต้นของเลขประจำตัวประชาชน 13 หลัก นั้นเริ่มจากโครงการจัดทำเลขประจำตัวประชาชน เพื่อนำไปจัดตั้งคลังข้อมูลประวัติทะเบียนราษฎรของประชาชนทั่วประเทศด้วยระบบคอมพิวเตอร์ ซึ่งเก็บไว้ที่สำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เพื่อจัดทำระบบมาตรฐานกลางในการใช้เลขประจำตัวแก่ประชาชน โดยประชาชนแต่ละคนจะมีเลขประจำตัวประชาชนเพียงเลขเดียว ตั้งแต่เกิดจนตายไว้ใช้อ้างอิงและพิสูจน์ตัวบุคคลในการติดต่อราชการ รวมไปถึงการทำธุรกรรมต่างๆ เช่น การใช้สิทธิเลือกตั้ง การสมัครงาน การติดต่อธุรกิจการค้า การทำนิติกรรมสัญญาและการติดต่อประสานงานกับส่วนราชการหรือภาคเอกชน นอกจากนั้นยังเป็นหลักฐานที่หน่วยงานต่างๆ ใช้ตรวจสอบบุคคลเพื่อประกอบการออกหนังสือสำคัญต่างๆ เฉพาะด้าน เช่น บัตรประจำตัวผู้ป่วยของโรงพยาบาล ใบอนุญาตขับขี่ หนังสือเดินทาง หรือแม้แต่บัตรเครดิตประเภทต่างๆ ซึ่งเลขประจำตัวประชาชน 13 หลัก สามารถประมวลผลข้อมูลด้วยระบบคอมพิวเตอร์ออกมาใช้ประโยชน์ได้มากมาย ไม่ว่าจะเป็นการตรวจสอบ พิสูจน์ ค้นหา ยืนยันและรับรองตัวบุคคลของประชาชนซึ่งสามารถทำได้ด้วยความรวดเร็ว รวมทั้งยังเป็นการป้องกันและปราบปรามการทุจริตทางทะเบียนและบัตร ตลอดจนการวางแผนด้านการปกครองพัฒนาและการป้องกันประเทศและการบริการประชาชนทางด้านการทะเบียนและบัตรประจำตัวประชาชนด้วยระบบออนไลน์
ความหมายของเลขประจำตัวประชาชน 13 หลัก แต่ละหลัก
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13
หลักที่ 1 หมายถึงประเภทของบุคคล ซึ่งมี 10 ประเภท ประกอบด้วย
หมายเลข 1 ได้แก่ คนที่เกิดและมีสัญชาติไทย ซึ่งได้แจ้งเกิดภายในกำหนดเวลา (ตั้งแต่ 1 มกราคม 2527) หมายเลข 2 ได้แก่ คนที่เกิดและมีสัญชาติไทย ได้แจ้งเกิดเกินกำหนดเวลา (ตั้งแต่ 1 มกราคม 2527)
หมายเลข 3 ได้แก่ คนไทยและคนต่างด้าวที่มีใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว และมีที่อยู่ในทะเบียนบ้าน ก่อนวันที่ 31 พฤษภาคม 2527
หมายเลข 4 ได้แก่ คนไทยและคนต่างด้าวที่มีใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว และได้ย้ายเข้าทะเบียนบ้าน ขณะยังไม่มีเลขประจำตัวประชาชน (ระหว่างวันที่ 1 มกราคม-31 พฤษภาคม 2527)
หมายเลข 5 ได้แก่ คนไทยที่ได้รับอนุมัติให้เพิ่มชื่อเข้าในทะเบียนในกรณีตกสำรวจหรือกรณีตกสำรวจหรือกรณีอื่นๆ หมายเลข 6 ได้แก่ ผู้ที่เข้าเมืองโดยไม่ชอบด้วยกฎหมาย และผู้ที่เข้าเมืองโดยชอบด้วยกฎหมาย แต่ได้รับอนุญาตให้
อยู่ในลักษณะชั่วคราว
หมายเลข 7 ได้แก่ บุตรของบุคคลหมายเลข 6 ซึ่งเกิดในประเทศไทย
หมายเลข 8 ได้แก่ คนต่างด้าวที่เข้าเมืองโดยถูกต้องตามกฎหมาย คือ ได้รับใบสำคัญประจำตัวคนต่างด้าว
คนได้รับการแปลงสัญชาติเป็นสัญชาติไทย และคนที่ได้รับสัญชาติไทย
หมายเลข 0 หมายถึง บุคคลที่ไม่มีสถานะทางทะเบียน ได้แก่ บุคคลที่มีถิ่นอยู่ในประเทศไทย แต่ไม่มีรายการใน
ทะเบียน เนื่องจากไปปรากฏหลักฐานยืนยันถิ่นกำเนิด หรือประวัติบุคคล หรือมีหลักฐานไม่เพียงพอที่นายทะเบียนจะพิจารณาเพิ่มชื่อในทะเบียนบ้าน
หมายเลข 00 หมายถึง คนต่างด้าวที่เข้ามาอยู่ในประเทศไทยโดยไม่ได้รับอนุญาตสัญชาติพม่า ลาว และกัมพูชา
โดยรัฐมนตรีว่าการกระทรวงมหาดไทย ออกประกาศอนุญาตให้อยู่ในประเทศไทยเป็นกรณีพิเศษ ตามมติคณะรัฐมนตรี
หลักที่ 2 ถึงหลักที่ 5 หมายถึง รหัสสำนักทะเบียนที่ออกเลขประจำตัวประชาชนให้กับประชาชน
หลักที่ 6 ถึงหลักที่ 12 หมายถึง ลำดับที่ของบุคคลในแต่ละประเภทของแต่ละสำนักทะเบียน
หลักที่ 13 คือ ตัวเลขตรวจสอบความถูกต้องของเลขประจำตัวประชาชนทั้งหมด
เลขประจำตัวประชาชน 13 หลักดังกล่าว จะใช้ประโยชน์ต่อไปในอนาคตได้อีกนานัปการ เช่น การบริการด้าน
E-Service,Digital Signature ฯลฯ เป็นต้น
